Jaaranalyse van de Belgische index: in één woord een ‘kwakkeljaar’ voor de rekruteringsmarkt

Eerste kwartaal 09: tijdelijke heropleving
Hoewel de index zijn laagste punt ooit bereikt in januari, noteert hij vanaf februari een tijdelijke lichte heropleving na een continue daling sinds juli 2008. Dat dit geen teken is van een duurzaam herstel op de arbeidsmarkt blijkt in het tweede kwartaal van 2009 waar de index opnieuw een daling aangeeft van het aantal online jobaanbiedingen.

Tweede kwartaal 09: een kwartaal van vallen en opstaan
De vraag naar werknemers bleef het tweede kwartaal eerder beperkt doordat de uitdagende, economische omstandigheden bleven wegen op de wervingsactiviteiten. Positief is wel dat de daling op jaarlijkse basis en dus de vertraging van de rekruteringsmarkt begint af te nemen vanaf april. In juni zien we opnieuw een tijdelijke heropleving van de index tengevolge van meer jobaanbiedingen in de sector horeca & toerisme.

Derde kwartaal 09: Economische crisis blijft stempel drukken op rekruteringsmarkt

In het derde kwartaal geeft een lichte stijging van de index aan dat de recessiebeweging in België lijkt te vertragen maar van een duurzaam herstel van onze economie is nog steeds geen sprake, laat staan van de arbeidsmarkt. Augustus gaat de index al terug lichtjes achteruit. Hiermee volgt België de seizoensgebonden rekruteringstrends typerend voor de tijd van het jaar, maar de economische crisis blijft haar stempel drukken op de rekruteringsmarkt, dat blijkt nog steeds uit de daling op jaarbasis (hoewel deze zoals reeds vermeld vanaf april afneemt in jaar-op-jaar vergelijkingen). In september steeg de Belgische index opnieuw lichtjes tengevolge van groei in de financiële sector waar de wervingsactiviteiten langzaamaan terug opgestart worden.

Vierde kwartaal 09: 2009 eindigt op historisch dieptepunt
Bij de start in Q4 daalt de markt van online jobaanbiedingen aanzienlijk en bereikt de index een nieuw historisch dieptepunt, het laagste niveau dat de index ooit gehaald heeft sinds zijn oprichting in 2006. In November stijgt de index lichtjes (slechts één punt) om daarna in december opnieuw op het historisch dieptepunt van oktober af te tikken. De recessie mag dan voorbij zijn, de crisis is dat zeker niet. Vooral voor wat de arbeidsmarkt betreft, blijft België kampen met een aantal structurele problemen zoals onze hoge arbeidskost, onze lage competitiviteit op het vlak van export en de mismatch tussen vraag en aanbod.

De grote hamvraag: Wat zal de arbeidsmarkt doen in 2010?
Na een daling van de Monster Employment Index in 2008 van 8% (in vergelijking met 2007), is de index verder gedaald in 2009 met 14%.De start van deze belangrijke terugval werd reeds eind 2008 ingezet toen de financiële crisis als een bom insloeg. Veel werkgevers hebben op dat ogenblik lopende rekruteringprocedures waar mogelijk afgebroken en verdere rekruteringsactiviteiten sterk teruggeschroefd in vergelijking met de eerste jaarhelft van 2008 of eind 2007.Ook in 2009 zijn werkgevers zeer voorzichtig gebleven op het vlak van rekrutering en hebben ze hun rekruteringsplannen herzien in het licht van de economische vooruitzichten.

Gezien de relatief optimistische economische groeivooruitzichten voor 2010, zal de arbeidsmarkt vermoedelijk met vertraging ook een lichte positieve evolutie doormaken vanaf Q3, dit uiteraard in de veronderstelling dat er zich geen nieuwe financiële schokken voordoen. Een ander scenario zou kunnen zijn dat er zich een economisch herstel voordoet met een zeer selectieve jobcreatie in bepaalde sectoren en voor de knelpuntvacatures (jobless recovery).

Een positieve noot is weliswaar dat er vanaf april 2009 een vertraging is in de daling op jaarbasis van onze index (deze zet zich voort tot in december 2009). Er is dus wel degelijk sprake van een positief signaal maar de hoofdtendens blijft ongetwijfeld de continue daling en dus de negatieve groei van onze arbeidsmarkt. De crisis is dus nog niet voorbij en onze arbeidsmarkt zal in 2010 ook een moeizame start nemen.

Bernard Hensmans, Country Manager van Monster legt uit: “2009 was een bewogen jaar op het vlak van rekrutering waarin werkgevers zeer voorzichtig zijn gebleven bij het aanwerven van nieuwe werknemers. Het merendeel van de bedrijven bleef gefocust op een strak cashflow- en kostenmanagement. Enkel in bepaalde sectoren konden we een tijdelijke heropleving zien.”